The Balvenie
Speyside · Thành lập 1892 · Thuộc William Grant & Sons
The Balvenie là nhà chưng cất single malt Scotch ở thị trấn Dufftown, vùng Speyside, nằm sát Glenfiddich trong cùng khu đất của William Grant & Sons. William Grant cho khởi công năm 1892, và mẻ rượu đầu tiên được cất ngày 1/5/1893. Nhà máy vẫn giữ sàn ủ mạch nha kiểu cũ và có xưởng thùng ngay trong khu nhà máy. Balvenie cũng là một trong những nhà đầu tiên bán single malt ủ kết thúc trong loại thùng thứ hai, với bản DoubleWood ra năm 1993.
Lịch sử
Sáu năm sau khi dựng Glenfiddich, William Grant có thêm khoảnh đất kế bên, cạnh tàn tích lâu đài Balvenie. Đầu năm 1892, ông bắt đầu cải tạo một dinh thự thế kỷ 18 có tên Balvenie New House thành nhà chưng cất; theo Wikipedia, việc này mất mười lăm tháng. ScotchWhisky.com ghi rằng nhà máy lúc đầu mang tên Glen Gordon rồi mới lấy tên lâu đài cổ bên cạnh, còn tòa "lâu đài mới", đã bỏ hoang vào năm 1893, được dùng làm xưởng ủ mạch nha.
Trong tám mươi năm đầu, rượu Balvenie chủ yếu đi vào rượu pha của công ty, trước hết là Grant's Standfast. Chai Balvenie đóng chính hãng đầu tiên ra năm 1973. Năm 1990, công ty dựng nhà chưng cất Kininvie ngay trong khu đất để đỡ bớt phần rượu dành cho pha trộn, nhờ đó Balvenie có thêm rượu để đóng chai riêng.
Chủ sở hữu và nhà máy
Từ ngày đầu tới nay, Balvenie thuộc William Grant & Sons, công ty tư nhân của gia đình Grant, cũng là chủ của Glenfiddich, Kininvie và rượu pha Grant's. Theo ScotchWhisky.com, Balvenie còn tự ủ mạch nha trên sàn, dù phần này chỉ chiếm tối đa khoảng 15% lượng nấu, có hun một chút than bùn.
Wikipedia ghi nhà máy có 11 nồi cất: 5 nồi cất lần đầu, 6 nồi cất lần hai. Theo ScotchWhisky.com, nồi của Balvenie béo, cổ ngắn, cho rượu mới mùi mật ong ngọt. Hãng cũng nhắc tới xưởng thùng The Balvenie Cooperage, nơi nướng lại các thùng sồi mới nhập từ Kentucky cho bản The Sweet Toast of American Oak.
Người giữ hương vị
David C. Stewart vào William Grant năm 1962, lúc 17 tuổi. Ông giữ chức Malt Master của Balvenie từ năm 1974 và được phong tước MBE năm 2016. Wikipedia ghi ông là người tạo ra kỹ thuật ủ kết thúc (wood finishing) ở Balvenie.
Người kế nhiệm là Kelsey McKechnie, vào công ty năm 2014. Bà được chọn làm Malt Master tập sự năm 2018, lên đồng Malt Master năm 2022, và từ ngày 1/8/2023 một mình phụ trách sản xuất, khi David Stewart chuyển sang vai trò đại sứ danh dự. Trang hãng năm 2026 vẫn ghi bà là Malt Master.
Các dòng chính
Nhóm ủ kết thúc là xương sống của dải sản phẩm. DoubleWood 12 năm ủ 12 năm trong thùng sồi Mỹ, rồi chuyển sang thùng sherry sồi châu Âu thêm chín tháng. Caribbean Cask 14 năm kết thúc trong thùng sồi Mỹ từng chứa rum Tây Ấn. French Oak 16 năm kết thúc trong thùng từng chứa Pineau des Charentes. PortWood 21 năm đi qua thùng port. Ngoài ra còn bản 15 năm thùng Madeira và 18 năm thùng Pedro Ximénez.
Single Barrel 12 năm First Fill đóng từ từng thùng bourbon riêng. Nhóm Rare Marriages gồm 25, 30 và 40 năm, phía trên là bộ sưu tập 50 năm. Dòng Stories ra từ năm 2019, mỗi chai gắn với chuyện của một người trong nhà máy, như The Week of Peat 14 năm hay A Revelation of Cask and Character 19 năm, ủ hoàn toàn trong thùng oloroso. Nồng độ đổi theo thị trường: cùng tên DoubleWood 12, chai 700 ml ở châu Âu ghi 40%, chai bán ở Mỹ ghi 43%.
Đời đã ngừng, đã đổi tên
DoubleWood 17 năm từng nằm trong dải chính, nay đã ngừng. Signature 12 năm từng ra theo nhiều đợt giới hạn và không có trong dải hiện nay. Dòng Triple Cask 12, 16 và 25 năm bán từ tháng 5/2013, cùng Single Barrel 15 năm Sherry Cask, The Week of Peat 17 năm và The Red Rose 21 năm, không còn trong danh mục của hãng. Bản 12 năm từ thùng sồi Mỹ nướng lại trước mang tên The Sweet Toast of American Oak, nay trang hãng ở Mỹ gọi là Stories 12 Year Old.
Balvenie ở Việt Nam
Trong danh mục khoảng 12.000 chai của một nhà nhập khẩu lớn có 23 mã Balvenie, tất cả là chai 700 ml. DoubleWood 12 có ba mã, kể cả một hộp quà Tết; Caribbean Cask 14 có hai. Nồng độ từ 40% ở DoubleWood 12 và PortWood 21 tới 49,4% ở The Week of Peat 17 năm; riêng bản 50 năm ghi 52,3%.
Hỏi nhanh
Balvenie và Glenfiddich có phải một? Không. Đó là hai nhà chưng cất riêng, cùng chủ và cùng khu đất ở Dufftown, nhưng khác nồi cất và cách ủ; Balvenie có sàn ủ mạch nha riêng.
Balvenie có chai whisky pha không? Không. Mọi chai mang tên The Balvenie đều là Scotch single malt của riêng nhà chưng cất này.