Montrachet, Puligny-Montrachet và Chassagne-Montrachet
Montrachet / Puligny-Montrachet / Chassagne-Montrachet

Montrachet là một grand cru vang trắng của Bourgogne, rộng khoảng 8 ha, nằm vắt qua hai xã Puligny-Montrachet và Chassagne-Montrachet. Puligny-Montrachet và Chassagne-Montrachet là tên của hai xã và cũng là hai tên gọi cấp làng, có cả premier cru, cho phép làm vang trắng lẫn vang đỏ. Một chai ghi "Puligny-Montrachet" hay "Chassagne-Montrachet" không phải là Montrachet grand cru. Hai xã chỉ mượn tên khu đất nổi tiếng của mình để ghép vào tên làng từ năm 1878.
Ba tên khác nhau thế nào
| Montrachet | Puligny-Montrachet | Chassagne-Montrachet | |
|---|---|---|---|
| Cấp | Grand cru | Tên gọi cấp làng, có premier cru | Tên gọi cấp làng, có premier cru |
| Phạm vi | Một khu đất khoảng 8 ha, nằm trên cả hai xã | Xã Puligny-Montrachet (và khu Blagny) | Xã Chassagne-Montrachet (và phần thuộc xã Remigny) |
| Loại vang | Chỉ vang trắng tĩnh | Trắng hoặc đỏ; một số premier cru chỉ được làm trắng | Trắng hoặc đỏ, cả cấp làng lẫn premier cru; riêng tên ghép "Chassagne-Montrachet Côte de Beaune" chỉ dành cho vang đỏ |
| Diện tích đang sản xuất | 7,79 ha (BIVB, 2022) | Lớn hơn nhiều, gồm nhiều lieu-dit | |
| Bản đặc tả duyệt bằng | Décret 2011-1531 | Décret 2011-1298 | Décret 2011-1753 |
| Trên nhãn | "Montrachet", "Grand Cru" | "Puligny-Montrachet", có thể thêm tên premier cru | "Chassagne-Montrachet", có thể thêm tên premier cru |
Vì sao dễ nhầm
Bản đặc tả AOC Montrachet kể rằng, để khẳng định danh tiếng đã có, năm 1878 hai xã Puligny và Chassagne ghép tên khu đất Montrachet vào tên mình. Kể từ đó, mọi vang làng của hai xã đều mang chữ Montrachet. Năm 1921, toà án Beaune ra phán quyết xác định tên gọi Montrachet, và tên gọi được công nhận bằng sắc lệnh năm 1937. Tức là chữ Montrachet có hai nghĩa trên nhãn: tên của grand cru 8 ha, và phần đuôi của tên hai làng.
Còn bốn grand cru khác cũng có chữ Montrachet. Theo BIVB, Chevalier-Montrachet và Bienvenues-Bâtard-Montrachet nằm ở Puligny; Criots-Bâtard-Montrachet nằm ở Chassagne; Bâtard-Montrachet nằm trên cả hai xã. Đó là bốn grand cru riêng, không phải "Montrachet loại hai". Người mới đọc nhãn thấy chữ Montrachet và chữ Grand Cru là nghĩ cùng một vang, trong khi đó là năm tên gọi khác nhau.
Chassagne-Montrachet có thêm một cái bẫy: nhiều người nghĩ cứ có chữ Montrachet là vang trắng. Theo bản đặc tả, tên gọi Chassagne-Montrachet cho phép cả vang trắng lẫn vang đỏ ở cấp làng và premier cru; chai ghi thêm "Côte de Beaune" sau tên làng thì bắt buộc là vang đỏ. Bản đặc tả cũng ghi pinot noir chiếm gần 35% diện tích trồng của xã. Puligny-Montrachet cũng cho phép vang đỏ ở cấp làng, dù phần lớn được biết đến qua vang trắng.
Cách nhận ra trên chai
Đọc chữ đứng trước Montrachet. Nếu ngay trước Montrachet là "Puligny-" hoặc "Chassagne-", đó là vang của làng. Nếu là "Chevalier-", "Bâtard-", "Bienvenues-Bâtard-" hoặc "Criots-Bâtard-", đó là một trong bốn grand cru kia. Chỉ khi chữ Montrachet đứng một mình làm tên vang, có khi được gọi kèm mạo từ "Le", và có chữ Grand Cru, đó mới là grand cru Montrachet.
Với vang làng, xem có chữ "Premier Cru" và tên lieu-dit không. Một chai "Puligny-Montrachet Premier Cru Les Pucelles" là premier cru của Puligny; một chai "Chassagne-Montrachet" không có gì thêm là vang cấp làng. Cũng xem màu vang ghi trên nhãn hoặc nhìn qua chai: Chassagne-Montrachet đỏ là chuyện bình thường.
Sau cùng, so tên gọi trên nhãn phụ tiếng Việt với nhãn chính. Nhãn phụ rút gọn thành "Montrachet" cho một chai Puligny hay Chassagne là ghi sai tên.
Câu hỏi thường gặp
Puligny-Montrachet có phải là Montrachet?
Không. Puligny-Montrachet là tên làng và tên gọi cấp làng. Montrachet là một grand cru khoảng 8 ha nằm một phần trong xã này.
Montrachet có vang đỏ không?
Không. Theo bản đặc tả, tên gọi Montrachet chỉ dành cho vang trắng tĩnh. Vang đỏ có chữ Montrachet là vang làng Chassagne hoặc Puligny.
Le Montrachet và Montrachet có khác nhau?
Không. Tên gọi trong bản đặc tả là Montrachet, không có mạo từ. "Le Montrachet" là cách gọi quen trong tiếng Pháp và vẫn chỉ cùng một khu đất.
Ở Côte de Beaune, chữ Montrachet có mặt trên rất nhiều nhãn của hai làng và bốn grand cru lân cận, nhưng grand cru Montrachet chỉ là một khu đất khoảng 8 ha. Chữ đứng ngay trước nó cho biết chai thuộc cấp nào.